Trong hầu hết các phòng khám và bệnh viện hiện nay, máy phân tích điện giải được xem là một thiết bị “cốt lõi” trong danh mục xét nghiệm sinh hóa – huyết học cơ bản. Dù kích thước không lớn, nhưng vai trò của máy lại vô cùng quan trọng trong việc đánh giá tình trạng sức khỏe và hỗ trợ chẩn đoán nhiều bệnh lý cấp – mạn tính.
Máy phân tích điện giải là gì?
Máy phân tích điện giải (Electrolyte Analyzer) là thiết bị dùng để đo nồng độ các ion quan trọng trong huyết thanh, huyết tương, toàn bộ máu hoặc dịch sinh học.
Các ion thường được đo gồm:
- Natri (Na⁺)
- Kali (K⁺)
- Clorua (Cl⁻)
- Calci ion hóa (Ca²⁺)
- Bicarbonate (HCO₃⁻) / pH (tùy model)
Những chỉ số này phản ánh trực tiếp trạng thái cân bằng dịch – điện giải của cơ thể.
Máy phân tích điện giải có tác dụng gì?
Đánh giá cân bằng điện giải và tình trạng mất nước
Cơ thể mất nước, tiêu chảy, nôn ói, đổ mồ hôi nhiều, hoặc truyền dịch quá mức đều làm thay đổi nồng độ điện giải. Máy giúp phát hiện nhanh để bác sĩ đưa ra hướng xử trí kịp thời.
Theo dõi các bệnh lý về thận
Thận đóng vai trò điều hòa điện giải.
Các rối loạn như suy thận cấp/mạn, viêm thận, hoặc tổn thương thận do thuốc đều gây thay đổi Na⁺, K⁺.
Đặc biệt: Kali tăng quá cao có thể gây loạn nhịp và ngừng tim, vì vậy xét nghiệm điện giải trở thành “chỉ định định kỳ” cho bệnh nhân thận.
Hỗ trợ chẩn đoán rối loạn toan – kiềm
Một số model phân tích được HCO₃⁻ hoặc pH máu, giúp đánh giá:
- Toan chuyển hóa
- Kiềm chuyển hóa
- Toan hô hấp / Kiềm hô hấp
- Đây là yếu tố quan trọng trong cấp cứu, hồi sức.
Theo dõi bệnh nhân hồi sức – cấp cứu
Trong các trường hợp:
- Sốc
- Suy tim
- Ngộ độc
- Suy đa cơ quan
- Điều trị bằng thuốc lợi tiểu mạnh
Bệnh nhân có thể biến động điện giải rất nhanh, do đó máy phân tích điện giải giúp cập nhật kịp thời tình trạng của người bệnh.
Hỗ trợ điều chỉnh thuốc và truyền dịch
Bác sĩ dựa vào kết quả điện giải để:
- Điều chỉnh liều insulin (vì insulin ảnh hưởng K⁺)
- Điều chỉnh truyền dịch NaCl, KCl
- Kiểm soát bệnh nhân dùng thuốc lợi tiểu, corticoid
- Ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm trong điều trị
Phát hiện rối loạn nhịp tim do thay đổi điện giải
Các ion như K⁺ và Ca²⁺ ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động cơ tim.
Máy phân tích điện giải giúp phát hiện sớm tình trạng:
- Kali quá thấp → yếu cơ, loạn nhịp
- Kali quá cao → tăng nguy cơ ngừng tim
- Canxi rối loạn → co giật, tê bì, rối loạn cơ
Lợi ích đối với phòng khám – bệnh viện
Cho kết quả nhanh (1–2 phút)
Điều này đặc biệt quan trọng trong cấp cứu, truyền dịch, chạy thận hoặc theo dõi bệnh nhân nguy kịch.
Chi phí vận hành thấp
Dung dịch chuẩn và điện cực bền, chi phí xét nghiệm điện giải thấp hơn nhiều so với các xét nghiệm sinh hóa khác.
Dễ vận hành
Nhân viên y tế chỉ cần vài phút là có thể thao tác thành thạo, phù hợp cả phòng khám nhỏ lẫn bệnh viện.
Đáp ứng yêu cầu theo quy định chuyên môn
Hầu hết các cơ sở khám chữa bệnh đều cần có thiết bị xét nghiệm điện giải để hoàn thiện danh mục xét nghiệm cơ bản.
Kết luận
Máy phân tích điện giải là thiết bị quan trọng giúp đánh giá nhanh trạng thái điện giải – thăng bằng nước, theo dõi chức năng thận, phát hiện rối loạn toan–kiềm và hỗ trợ điều trị trong nhiều tình huống cấp cứu.
Mọi phòng khám hoặc bệnh viện đều nên trang bị để đảm bảo chất lượng chẩn đoán và an toàn cho người bệnh.
Xem thêm:
Cùng chuyên gia đánh giá máy miễn dịch Cobas e411
Subscribe by Email
Follow Updates Articles from This Blog via Email
No Comments